Müxalifətin aksiyalar niyə alınmır? - 3 əsas səbəb - TƏHLİL
Tarix: 13-03-2015, 13:06 | Çap et
Ümumiyyətlə, Azərbaycanda müxalifətin formalaşması 3 mərhələdən keçib:
- Meydan müxalifəti (2000-ci ilə qədər) – partiyalar özlərini daha çox meydanlarda, mitinqlərdə göstərirdilər. Siyasətçilər insanlarla birbaşa təmaslarda formalaşırdı.
- Kabinet müxalifəti (2000-2013-cü illər) – siyasi proseslər və intriqalar əsasən partiya sədrlərinin kabinetlərində gedirdi. Partiyalar reallıqdan daha çox, qəzet səhifələrində mövcud idilər. Siyasətçilər qəzet yazılarında formalaşırdı.
- `Like` müxalifəti (2013-cü ildən bu yana) – siyasi fəaliyyət virtuallaşıb, partiyalar özlərini daha çox sosial şəbəkədə göstərirlər, siyasi `fiqurlar` da burada yetişir. Siyasi mübarizə isə əsasən virtual qruplarda gedir.
2000-ci ilə qədər müxalifət siyasi tələblərlə aksiya keçirə bilirdi, amma yeni əsr başlayandan sırf sosial tələblərlə kütləni cəlb etməyə çalışıb. Hər dəfə cəmiyyətdə hansısa sosial problem çıxanda radikal düşərgə bunu siyasi müstəviyə çəkməyə cəhd edib: bahalaşmadan tutmuş, əsgər ölümlərinə qədər.
Yəni `azad seçki`, `demokratiya`, `islahat`, `filankəsə azadlıq` və sair bu kimi siyasi şüarlar artıq tamamilə kəsərini itirib. Onların kütləyə təsiri sıfırın altındadır. Bunu sonuncu prezident seçkisi zamanı keçirilən aksiyalar açıq şəkildə göstərdi. Ona görə də, siyasi müxalifət sosial meydanda oynamağa cəhd göstərməyə başladı.
Əvvəlcə bu fint bir az təsirli oldu, çünki sosial tələblər bütün hallarda, sadə insanlara daha yaxındır. Amma son 5-10 ildə bu fənd də kəsərini itirib: təcrübə göstərdi ki, indi insanlar hətta özlərini həqiqətən narahat edən edən sosial problemlərlə bağlı keçirilən aksiyalara da qatılmırlar - əgər o aksiyanı keçirən radikal müxalifətdirsə.
Niyə belə olur? Səbəblər bir neçədir.
1) Əlbəttə, sadə insan istənilən sosial problemdən – o cümlədən də, bahalaşmadan narazı və narahatdır. Amma o, müxalifətin də narahat olduğuna inanmır. Artıq radikal düşərgəni yaxşı tanıdğı üçün düşünür ki, müxalifət onun emosiyalarından istifadə etməyə çalışır. Və alət olmaq istəmir. Kütlənin gözündə radikal müxalifət bir funksional aparat, sifariş icraçısıdır: nə etməlidirsə, onu da edir.
2) Sadə azərbaycanlı hakimiyyətə və Prezidentə daha çox inanır. Kütləvi şüurda dövlət başçısının `Xalqın qayğısına qalan Lider` obrazı artıq oturuşub. Və cəmiyyət əmindir ki, Prezident mütləq onların maraqlarını müdafiə edəcək. Bu, Azərbaycan xalqının, ümumiyyətlə, Şərq insanının kütləvi şüurunda olan bir alqoritmdir: Rəhbərə inanmaq. O, hər şeyi rəhbərindən umur. Buna görə də müxalifətin aksiyasına qoşulmaqla umduğu yerə qarşı çıxmaq istəmir.
3) Radikalların kütlə ilə real əlaqələri, klassik siyasətçi-seçici bağları qırılıb. Onlar sosial baza olmadan, `havada` fəaliyyət göstərirlər. Praktik olaraq yalnız virtual dünyada fəaliyyətdədirlər. Və sosial şəbəkələrin hesabına mövcudluq görüntüsü yaradırlar. Dediyimiz kimi, Azərbaycanda real müxalifət dövrü bitib, `like müxalifəti` dövrü başlayıb. Bu `like müxalifəti` smartfon və ya noutbuk ekranında bəlkə də alababat görünə bilir, amma real həyat üçün deyil.
Yəni sadə insanlar bilirlər ki, radikalların mitinqinə getsələr, sosial istəkləri siyasiləşəcək. Və bu siyasiləşmə ancaq bir qrupun maraqlarına xidmət edəcək. Bu isə onlara lazım deyil. Onlar sosial problemin elə sosial müstəvidə də həllini istəyirlər. Və yaxın siyasi təcrübə göstərir ki, həmişə də o həll tapılır.
Bu sadə səbəblərdən, radikalların aksiya keçirmək istəyi sadəcə, keçmiş dövrə qayıtmaq arzusudur. Amma o vaxtkı sosial-siyasi mexanizmlər, kütlə ilə bağlar, kanallar artıq yoxdur. Buna görə də, aksiyalar alınmır və alınmayacaq da. Tələbindən asılı olmayaraq.
Vüsal Məmmədov- AzVision.Az
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • 1 həftədir su borusu partlayıb... - GİLEY
Bu gün, 03:29 |
|
|
|
| • Kamal Abdullanın fikirlərini dəstəkləyən qadınları görəndə... - MALƏSƏF...
Bu gün, 03:24 |
|
|
|
| • Paşinyan rəqiblərindən öndədir, AMMA... - SİYAHI
Bu gün, 03:18 |
|
|
|
| • "Söz azadlığı adı altında xalqı aşağılamaq..." - AKTUAL
Bu gün, 03:10 |
|
|
|
| • 1300-cü il dünya xəritəsində Azərbaycan coğrafiyası - FOTO
Bu gün, 03:04 |
|
|
|
| • " Baxın, cənablar, Mirşahinin təfəkkürü hara qədər işləyir! " - REAKSİYA
Bu gün, 03:02 |
|
|
|
| • "Müasir insanların saxtalığı məni yorub..." - Nura Suri
Bu gün, 02:52 |
|
|
|
| • Hər uşaq pulu istəyən kasıb aptekə getsəydi... - Şəhid qardaşından ETİRAZ
Bu gün, 02:42 |
|
|
|
| • Bu üç ölkə anlaşarsa... müdafiə nazirlikləri ləğv olunar...
Bu gün, 02:36 |
|
|
|
| • Həmkarından Mirşahinə TƏRS SÖZLƏR... - "Aşağıdakı insanların dərdi xırda görünür..."
Bu gün, 02:28 |
|
|
|
| • Bizdə 'uşaq pulu' verilir... HARINLAMIŞ MƏMUR BALALARINA... - "Büdcənin elə çox böyük hissəsi..."
Bu gün, 02:22 |
|
|
|
| • Azərbaycanla Türkiyə arasındakı mənəvi körpünü rənglərə çevirən adam
Dünən, 19:44 |
|
|
|
| • “ABŞ-la danışıqlara diplomat yox, raket göndərin” - İranlı deputat
Dünən, 17:16 |
|
|
|
| • Kamal Kılıçdaroğlu rəsmən CHP sədri oldu
Dünən, 17:09 |
|
|
|
| • “Qarabağ klanı” və Rusiya casusları birləşdi - PAŞİNYANA QARŞI...
Dünən, 17:07 |
|
|
|
| • Dövlət Agentliyi eyni ünvanda yerləşən iki şirkətə QADAĞA QOYDU - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 17:00 |
|
|
|
| • Qarabağda minalardan təmizlənməmiş qəbirstanlıq demək olar qalmayıb - Asəf Quliyev
Dünən, 16:47 |
|
|
|
| • Karapetyandan Moskvanı narahat edən AÇIQLAMA
Dünən, 16:42 |
|
|
|
| • "PAŞA Bank"ın səhmdarlarının yığıncağı keçiriləcək
Dünən, 16:40 |
|
|
|
| • "Düşünün, analiz edin, empatiya hissiniz olsun..." - ÇAĞIRIŞ
Dünən, 16:34 |
|
|
|
| • ABŞ və İran sülhlə bağlı razılığa gəldi – “Al-Arabiya”
Dünən, 16:29 |
|
|
|
| • Ermənistan vətəndaş müharibəsinə doğru gedir - Tərəflər bir-birinin qanına susayıb
Dünən, 16:28 |
|
|
|
| • Nazirlik aqrar sektoru MƏHV EDİB - Ölkədə məhsul qıtlığı yaranacaq, qiymətlər bahalaşacaq
Dünən, 16:26 |
|
|
|
| • Anar Əsədliyə hökm oxundu - 4 il 6 ay müddətinə ...
Dünən, 16:18 |
|
|
|
| • Ermənistan Moskvadan qopur: Kreml panikadadır, amma artıq gecdir - AKTUAL
Dünən, 16:15 |
|
|
|
| • Nazilə Səfərli peşman oldu: - “Məni bağışlayın”
Dünən, 15:05 |
|
|
|
| • AzTV “Məhməd: Fəthlər Sultanı”nın dublyajı üçün 8 nəfərə 36,6 min ödəyəcək - DETALLAR
Dünən, 15:00 |
|
|
|
| • Lətifənin Aygün Kazımovaya həsr etdiyi məşhur klipi - Video
Dünən, 14:59 |
|
|
|
| • Son bir ildə 19 tender udan şirkət sənədləri saxtalaşdırırmış - İLGİNC
Dünən, 14:55 |
|
|
|
| • Pərdəarxası qiyamət planı masada – Pakistanın rəsmi elçisi təcili İrana getdi
Dünən, 14:49 |
|
|
|
| • Böyük Britaniya səfiri Azərbaycanı tərk edir
Dünən, 14:39 |
|
|
|
| • Türkiyədə baş verənlər... - ŞƏRH
Dünən, 13:20 |
|
|
|
| • BU NƏDİ BELƏ: KOBİA-nın 38 minlik tenderini öz təlimçisi uddu - AY MAŞALLAH...
Dünən, 13:12 |
|
|
|
| • Novella Cəfəroğludan Kamal Abdullaya ETİRAZ - Onun öz universitetində...
Dünən, 13:00 |
|
|
|
| • Azərbaycanlı iş adamı satdığı şirkəti geri almaq üçün qohumu ilə saxta boşanma təşkil edib - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 12:58 |
|
|
|
| • Eldar Əzizov Dubay haqqında... - FOTOLAR
Dünən, 12:51 |
|
|
|
| • Azərbaycanda ətin qiyməti yenidən bahalaşacaq - SƏBƏB BUDUR
Dünən, 12:42 |
|
|
|
| • Türkiyə NATO-nu narahat edən hərbi təlimlər keçirdi... -İSRAİL MEDİASI
Dünən, 12:38 |
|
|
|
| • “Azərbaycan Dəmir Yolları”nın saytı çökdü
Dünən, 12:33 |
|
|
|
| • Əməkdar artist canlı yayımda GÖZ YAŞI TÖKDÜ - “Bunun üçün vaxt istəyirəm”
Dünən, 12:24 |
|
|
|
| • Ermənistan atom elektrik stansiyasını ABŞ texnologiyası ilə dəyişdirir - KİV
Dünən, 12:22 |
|
|
|
| • 25 illik şirkətin rəhbərliyi yenidən seçiləcək
Dünən, 12:17 |
|
|
|
| • Bakı-Tiflis-Bakı marşrutu: Bir gündə 1000-dən çox bilet satılıb - HƏLƏ DƏ...
Dünən, 12:14 |
|
|
|
| • Moskva Ermənistanın seçki mənzərəsini yenidən formalaşdırmağa çalışır - Təzyiq praqmatikdir
Dünən, 12:10 |
|
|
|
| • AzTV “Və ya”ya görə Qəşəm Nəcəfzadəyə 2 min 700 manat ödəyəcək - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 12:01 |
|
|
|
| • "Getsin işləsin, əziyyət çəksin, o da evə pul gətirsin də..: Lox-zadam mən?.." - KƏRAMƏT
Dünən, 11:52 |
|
|
|
| • Ermənistandan növbəti təxribat – Paşinyan yüz minlərlə azərbaycanlının qayıdış mövzusunu qapatdı
Dünən, 11:50 |
|
|
|
| • “17 il sonra eyni hərbi hissədə idi, bu dəfə əlində qələm yox, silah vardı” - ANIM
Dünən, 11:49 |
|
|
|
| • İrəvanda "Zelenski" gərginliyi – Ermənistan baş naziri Kremlin tənqidlərinə sərt reaksiya verdi
Dünən, 11:46 |
|
|
|
| • Balakənin həbsdə olan icra başçısı ilə bağlı yeni qərar verildi - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 11:40 |
|
|
|
|
