ABŞ və Fransa üz-üzə: “Vahid Qərb” parçalanır? - TƏHLİL
Tarix: 18-09-2021, 09:21 | Çap et
Axar.az hibrid müharibə üsullarının strateji araşdırmalarında ixtisaslaşmış amerikalı mütəxəssis Endryu Korıbko ilə müsahibəni təqdim edir:
– Avstraliya, Britaniya və ABŞ AUKUS adlı yeni alyansını yaratdıqdan dərhal sonra Avstraliya Fransa ilə olan 90 milyardlıq sualtı qayıq müqaviləsindən çıxdı və bu da öz növbəsində Fransa tərəfinin hiddətinə səbəb oldu. Öncə ondan başlayaq ki, yeni alyans nəyə görə önəm kəsb edir və Çin faktoru nəzərə alınarsa, onun böyümə ehtimalı varmı?
– Bu, Qərbin Çin əleyhinə çəpərləmə səylərinin əsası olaraq anqlosferanın güclənməsini əhəmiyyətli dərəcədə əks etdirir. Bu, xüsusilə Amerika, Avstraliya, Hindistan və Yaponiya arasında ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi Dördtərəfli Təhlükəsizlik Dialoqunun daha böyük səyləri üçün mərkəzi zəmin yaratmaq məqsədi daşıyır. Bu quruluş Vyetnam kimi regional tərəfdaşlarla da əməkdaşlıq edir. Fransa son zamanlar AUKUS ölkələri tərəfindən xəyanətə məruz qalsa da, onun da burada bir rol oynamaq şansı var.
– Artıq uzun müddətdir avropalılarla, daha dəqiq fransızlarla amerikalıların maraqları bir-biriylə üst-üstə düşmür. Biz ABŞ-ın özünün tərəfdaşları və müttəfiqləri siyahısına dəyişiklik edəcəyini düşünə bilərikmi?
– ABŞ və Fransa arasında ciddi parçalanması ehtimalı mövcud deyil. Uzunmüddətli strateji nəticələrə səbəb olan elementləri bir kənara qoyaq, amma 2003-cü il İraq müharibəsi ilə əlaqədar yaşanan fikir ayrılıqlarından bəri bu iki ölkə arasındakı güvən hazırda ən aşağı səviyyədədir. Bu güvəni geri qaytarmaq üçün bir az vaxt lazım olacaq, əgər bu, ümumiyyətlə mümkün olacaqsa. Görünən odur ki, hətta Parisin ən geniş “təsir dairəsinə” sahib olduğu Afrikada da daha ciddi bir “dostluq rəqabəti” başlaya bilər.
– “Şimal axını 2” layihəsi və AB ordusunun yaradılması fikirlərinin ən böyük dəstəkçisi Almaniya və Fransadır, buna qarşı isə ABŞ çıxır. Bu fonda Qərb anlayışında dəyişiklik ola bilərmi? Avropanın özündə parçalanma yarana bilərmi?
– Birləşmiş Ştatların həm geniş, həm də xüsusi anlamda özlərini “demokratiya carçısı” kimi qələmə verənləri “avtokratiya”lara qarşı gətirməyə çalışan “Ümumi Qərb” anlayışı bu inkişafın qarşısında aciz qalıb. Nəzərə almalıyıq ki, bir tərəfdən Brüssel ilə, digər tərəfdən Polşa və Macarıstan arasında daha böyük daxili hüquqi və siyasi fərqlər ortaya çıxıb. Bu inkişaflar Qərb daxilində daha çox fikir ayrılığı yaradır və vahid aktor kimi fəaliyyət göstərmə ehtimalını azaldır. İngiltərə ayrıldıqdan sonra Avropa Birliyi özü parçalandı, Polşa və Macarıstan kimi bəzi Mərkəzi və Şərqi Avropa ölkələri açıq şəkildə Brüsselə laqeyd yanaşmağa başladılar. Bu, Atlantik və keçmiş “Dəmir Pərdə” boyunca parçalanan, getdikcə daha çox bölünən “Qərb ssenarisi”nə gətirib çıxarır.
– Fransa xarici işlər naziri Jan-İv Lö Drian sualtı qayıqlarla bağlı sazişin pozulmasından sonra Avstraliyanı hədələdi, Fransanın böyük sərtlik nümayiş etdirəcəyini dedi. Fransa bu məqamda hansı addımları ata bilər?
– Bəli, o, arxadan bıçaqlandıqlarını iddia etdi, lakin Fransanın Avstraliyanı, o cümlədən, digər AUKUS dövlətlərini təhdid etməsi üçün ciddi bir səbəb mövcud deyil. Fransanın edə biləcəyi ən böyük iş bu qərarı protest etmək və rəsmi Kanberranı məhkəməyə vermək ola bilər.
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • "Vurulan pilot" - Köçəryan "səmaya" qayıda biləcəkmi?
Bu gün, 11:31 |
|
|
|
| • BVF-yə ən çox borcu olan ölkələr - SİYAHI
Bu gün, 11:29 |
|
|
|
| • Küçədə baxmaq üstündə tanımadığı şəxsi bıçaqladı, 3 il cəza aldı - MƏHKƏMƏ
Bu gün, 11:21 |
|
|
|
| • Azərbaycanı İrəvanda o təmsil edəcək - KİV
Bu gün, 11:17 |
|
|
|
| • Okampo çirkli təbliğat kampaniyasının fəal iştirakçısı idi - ŞƏRH
Bu gün, 11:14 |
|
|
|
| • Azərbaycanda hamı qaza görə növbədədir - Babiş
Bu gün, 11:12 |
|
|
|
| • Bağlandığı iddia olunan verilişin yayımı bərpa edildi - FOTO
Bu gün, 11:11 |
|
|
|
| • Bakı Slavyan Universitetində binalarının təmirinə 1.4 milyon manat xərclənəcək
Bu gün, 11:09 |
|
|
|
| • Xaricdə qanunsuz silahlı birləşməyə qoşulmaqda təqsirləndirilən şəxsə hökm oxunub
Bu gün, 11:07 |
|
|
|
| • Bakıda klassik musiqi konserti - FOTO
Bu gün, 11:05 |
|
|
|
| • Kiyev Türkiyəyə görə Afinaya “yox” dedi: - Plan iflasa uğradı
Bu gün, 10:56 |
|
|
|
| • "Niyə insanların şikayətlərinə baxmırsınız?!" - NARAZILIQ VAR...
Bu gün, 10:46 |
|
|
|
| • Türkiyənin vitse-prezidenti İrəvandadır
Bu gün, 10:37 |
|
|
|
| • Azərbaycan nümayəndə heyəti Ermənistana səfər edəcək - “Azatutyun”
Bu gün, 10:36 |
|
|
|
| • “İrşad BOKT”yə yeni rəhbər təyin edilib - BUNDAN SONRA...
Bu gün, 10:34 |
|
|
|
| • "Demokratiyanın dəfn mərasiminə xoş gəlmisiniz" - İrəvanda etiraz
Bu gün, 10:32 |
|
|
|
| • ETSN-nin ŞÜBHƏLİ ORTAQLIĞI... - BU NƏDİ BELƏ?
Bu gün, 10:23 |
|
|
|
| • FHN Şin çayında bəndatma işlərini niyə dayandırdı – ADSEA niyə tədbir görmür
Bu gün, 10:21 |
|
|
|
| • Daha bir SAXTA HƏKİM İŞ BAŞINDA... - DİQQƏT... təhlükə VAR!
Bu gün, 10:17 |
|
|
|
| • ŞOK: Makron “qırmızı xətti” keçmək istəyir – Bakıdan sərt cavab gözlənilir
Bu gün, 10:14 |
|
|
|
| • Qordon Azərbaycana və İlham Əliyevə heyranlığını açıqladı: - "Onlar bizə nümunədir"
Bu gün, 10:09 |
|
|
|
| • 11-ci sinifdən kollec və peşə məktəblərinə qəbul olanlara hərbi möhlət VERİLSİN – Deputatlardan TƏKLİF
Bu gün, 10:04 |
|
|
|
| • “İnternet adamı biyabır edir, qocayam, neynirəm belə ad gününü?” - Xalq artistinin 95 yaşlı qızı
Bu gün, 10:01 |
|
|
|
| • Polkovnikin oğlunu qətlə yetirən şəxs: - “Əvvəl onun dizinə zərbə vuraraq uzaqlaşdırmaq istədim...”
Bu gün, 09:59 |
|
|
|
| • Keçmiş nazir və universitet rəhbəri cərimələndi - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 09:54 |
|
|
|
| • Rusiya Ermənistan-Aİ yaxınlaşmasından qıcıqlanıb - BBC
Bu gün, 09:52 |
|
|
|
| • “Kontakt Home” veteran anasına hədə-qorxu gəlib? - ÖZBAŞINALIQ!
Bu gün, 09:41 |
|
|
|
| • İlham Əliyev bu gün İrəvanda keçirilən "Avropa Siyasi Birliyi"nin VIII sammitinə videoəlaqə vasitəsilə qoşulacaq
Bu gün, 09:38 |
|
|
|
| • Həmkəndlisini bacısına görə xüsusi amansızlıqla öldürmək istəyənə AĞIR CƏZA
Bu gün, 09:34 |
|
|
|
| • Vasif Talıbovun qohumu keçmiş sədrin YOLUNU GEDİR... - BU NƏDİ BELƏ?
Bu gün, 09:22 |
|
|
|
| • Su var, bəs ədalətli bölgü olacaqmı? - Naxçıvanda fermerlər narahatdır...
Bu gün, 09:12 |
|
|
|
| • Hazırkı enerji böhranı pandemiyanın nəticələrini üstələyir - ADB prezidenti
Bu gün, 09:08 |
|
|
|
| • Anasına 13 bıçaq zərbəsi vuran şəxs: - “Onun tək yaşamasını qəbul etmirdim, davranışları xoşuma gəlmirdi”
Bu gün, 08:10 |
|
|
|
| • Avropa sürətlə Rusiya ilə qarşıdurmaya hazırlaşır
Bu gün, 08:07 |
|
|
|
| • Azərbaycanda maaşlar bu qayda ilə veriləcək – Yeni risk var
Bu gün, 08:06 |
|
|
|
| • "Bunlar bizim bazar üçün alışılan göstəricilər deyil" - rea
Bu gün, 07:48 |
|
|
|
| • ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələri Hörmüzdə konvoy müşayiəti həyata keçirməyəcək
Bu gün, 07:18 |
|
|
|
| • Putinin reytinqi düşür, Kreml narahatdır! - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 07:17 |
|
|
|
| • Dövlətin qayınata ilə bağlı qoyduğu qəribə qayda – İlk dəfə üzə çıxdı
Bu gün, 07:15 |
|
|
|
| • SOCAR-ın bu idarəsi TƏHLÜKƏ ALTINDADIR - MÜRACİƏT
Bu gün, 07:13 |
|
|
|
| • Məzuniyyət bitsə də, ödəniş verilməyib - GİLEY
Bu gün, 06:53 |
|
|
|
| • Günün fotosu: - "Biri bu qapını açsaydı..."
Bu gün, 06:44 |
|
|
|
| • İrəvandakı seçki öncəsi basırıqda "Kamança" havası... - "İnşallah, 1-2 ilə biz də gedərik..."
Bu gün, 06:35 |
|
|
|
| • "Bu bankdan kredit götürərkən diqqətli olun" - NARAZILIQ VAR...
Bu gün, 06:31 |
|
|
|
| • "Bəzi yüksək vəzifəli məmurlar mənə təzyiq edirdi ki, bu qurumu qapadım" - BELƏ HARA GEDİRİK?
Bu gün, 06:19 |
|
|
|
| • Merts ABŞ qoşunlarının Almaniyadan çıxarılması qərarına təəccüblənməyib
Bu gün, 06:04 |
|
|
|
| • Mingəçevirdə üzr istəyəsi bir nəfər varsa... - ETİRAZ
Bu gün, 06:02 |
|
|
|
| • Azərbaycanın Avropadakı rolu... - ŞƏRH
Bu gün, 05:46 |
|
|
|
| • Neft sürətlə ucuzlaşdı - KİV
Bu gün, 05:44 |
|
|
|
| • “Prime Cotton”un Baş icraçı direktoru İŞDƏN AZAD EDİLİB - BUNDAN SONRA...
Bu gün, 05:37 |
|
|
|
|
