Benzinli mühərriklərin "ömrünə" nə qədər qalıb?

Qlobal avtomobil sənayesində bir neçə il əvvəl başlayan "bütün daxili yanma mühərrikləri sıradan çıxır, gələcək tamamilə elektromobillərindir" dalğası ciddi bir korreksiya ilə üzləşib.

Musavat.com xəbər verir ki, beynəlxalq enerji və nəqliyyat agentliklərinin son hesabatları, eləcə də aparıcı avtomobil istehsalçılarının strategiya dəyişiklikləri göstərir ki, benzinli mühərriklərin tamamilə tarixə qovuşması yaxın onilliklərdə real görünmür.

Avropa İttifaqının əvvəlcə elan etdiyi və 2035-ci ildən etibarən benzinli və dizelli avtomobillərin satışını tamamilə qadağan edən sərt qərarına rəsmən dəyişiklik edilib. Avropa Komissiyasının qəbul etdiyi son qərarlara əsasən, 2035-ci ildən sonra da hibrid (PHEV), daxili yanma mühərrikli və sintetik yanacaqla (e-fuels) işləyən avtomobillərin satışına icazə veriləcək.

Bu geri dönüşün əsas səbəbi istehlakçıların tam elektrikli avtomobillərə keçiddə gözləniləndən daha təmkinli davranması, şarj infrastrukturunun ləng qurulması və yüksək qiymətlərdir.

Elektromobillərə milyardlarla dollar investisiya qoyan dünya nəhəngləri ciddi maliyyə zərərləri ilə üzləşdikdən sonra planlarını təxirə salmağa başlayıblar.

General Motors (GM): Elektrikli avtomobil bölməsindəki kəskin tələb azalması fonunda milyardlarla dollar zərər qeydə alaraq EV (elektromobil) planlarını geriyə çəkib.

Ford və Stellantis: Tam elektrikli modellərin istehsal həcmini azaldaraq diqqəti yenidən hibrid modellərə yönəldiblər.

Subaru və Toyota: Tam elektrikli modellərin kütləvi təqdimatını təxirə salaraq, benzin-hibrid texnologiyalarını daha da təkmilləşdirməyə üstünlük verirlər.

Mütəxəssislərin rəyinə görə, elektromobillər qlobal bazarda payını artırmağa davam edir (məsələn, Çində satılan yeni avtomobillərin yarıdan çoxu artıq elektrikli və hibriddir), lakin onların benzinli mühərrikləri bazardan tamamilə silməsi ən azı daha 20-30 il çəkəcək. Tam keçidin qarşısını kəsən əsas faktorlar bunlardır:

Şarj problemi: Dünyanın bir çox regionlarında, xüsusən inkişaf etməkdə olan ölkələrdə elektrik şəbəkələri və şarj stansiyaları kütləvi axını qarşılamağa hazır deyil.

Batareya texnologiyası və qiymət: Elektromobillərin ilkin alış qiyməti hələ də yüksəkdir. Həmçinin qış aylarında batareyanın resursunun kəskin düşməsi sürücüləri düşündürən əsas məsələlərdəndir.

İkinci əl bazarı: Elektrikli avtomobillərin ikinci əl bazarı və batareya ömrü bitdikdən sonra yaranan bərpa xərcləri qeyri-müəyyən olaraq qalır.

Nəticə olaraq, benzinli mühərriklər ömrünü başa vurmur, sadəcə təkamül edir. Yaxın 15-20 ilin əsas dominant gücü tam elektrikli avtomobillər deyil, həm benzin, həm də elektrik mühərrikini birləşdirən səmərəli hibrid (HEV/PHEV) sistemlər olacaq.