BVF-nin proqnozundan narahat olmağa dəyməz - TƏHLİL
Tarix: 22-06-2015, 10:26 | Çap et
Beynəlxalq Valyuta Fondu (BFV) bu il Azərbaycanda dövlət büdcəsi üzrə kəsirin ümumi daxili məhsulun (ÜDM) 6%-ni təşkil edəcəyini bildirib. Bu barədə iyunun əvvəlində BVF-nin Azərbaycanda səfərdə olan missiyasının rəhbəri Raca Almarzoqi məlumat verib.
Onun sözlərinə görə, fevralın 21-i tarixindən manatın ABŞ dollarına nəzərən 34% ucuzlaşdırılması büdcəni doldurmaq üçün geniş imkanlar yaratsa da, maliyyə sektorunda vəziyyətin nisbətən gərginləşməsi və digər amillər səbəbindən yeni problemlər ortaya çıxıb. Ancaq əslində isə vəziyyət belə deyil.
Cari ilin I rübündə dövlət büdcəsinin icra vəziyyətinə dair şərhimizdə yazmışdıq ki, 2015-ci ilin I rübü ərzində dövlət büdcəsinə mədaxil 3938,8 milyon, xərclər isə 4198,8 milyon manat təşkil etməklə 251,0 milyon manat kəsir yaranmışdı. Son illər ərzində heç bir halda kəsir qeydə alınmamışdı. Yalnız, keçən ilin sonunda 2014-cü il üzrə dövlət büdcəsinin mədaxili 18400,5 milyon, xərcləri isə 18699,3 milyon manat təşkil etməklə 298,8 milyon manat kəsir yarandı ki, bu da maliyyələşmə mənbələri hesabına örtüldü.
Məsələ bundadır ki, cari ilin I rübündə də 251 milyon manat kəsir vəziyyətin kritik olduğunu söyləməyə əsas vermirdi. Ona görə ki, əvvəla, 2015-cü ilin I rübündə dövlət büdcəsinin mədaxili nəzərdə tutulandan 38 milyon manat və yaxud 1% artıq, xərclər isə 4189,8 milyon manat - nəzərdə tutulandan 10,1% az yerinə yetirilmiş, üstəlik, Dövlət Neft Fondundan (DNF) transfert də az həyata keçirilmişdi. Yəni, 1941,7 milyon manat... Keçən il eyni vaxtda isə 2342,6 milyon manat köçürülmüşdü.
Və ən əsası da, I rübdə göstəricilərə əsasən büdcə gəlirlərində qeyri-neft sektorun payı qənaətbəxş idi. Belə ki, Vergilər Nazirliyi (VN) tərəfindən dövlət büdcəsinə təmin olunan 1594,8 milyon manat vəsaitin 69,5%-i, yəni 1051,6 milyon manatı qeyri-neft sektorunun payına düşmüşdü. 2014-cü ilin müvafiq dövründə isə bu göstərici 4,6% az təşkil etmişdi.
Cari ilin yanvar-aprel aylarına gəldikdə isə büdcəyə 5,4 milyard vəsait daxil olub, 6,2 milyard manat xərclənib. Büdcə kəsiri ÜDM-in 4,9%-nə bərabər olub. Bu ilin ilk 4 ayı ərzində büdcə gəlirləri keçən ilin eyni dövrünə nisbətən 17,2% az, xərcləri isə 1,8% artıq həyata keçirilib.
İlin ilk 3 ayı ilə müqayisədə apreldə gəlirlər azalmış, xərclər nisbətən artıq olub. Bu da ondan irəli gəlib ki, apreldə də Fonddan transfert məhdud olub. Lakin əsas bu deyil.
Təkrar edirik ki, I rübdə büdcə gəlirlərində qeyri-neft sektorundan daxilolmalar qənaətbəxş idi. Bunu ilin ilk 5 ayı üçün də qeyd etmək mümkündür. Belə ki, yanvar-may ayları ərzində VN xətti ilə dövlət büdcəsinə 2 milyard 848 milyon 882,7 min manat (1,6 % çox) vəsait daxil olub ki, bunun da 1 milyard 905 milyon 879,0 min manatı qeyri neft-qaz sektorundan əldə edilib. Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 11,0 % çox... Və ümumi vergi daxilolmalarında qeyri-neft sektorunun xüsusi çəkisi 66,9 %-ə çatıb.
Sual yaranır ki, belə vəziyyətdə BVF-nin kəsirlə bağlı proqnozuna görə narahat olmağa dəyərmi? Şübhəsiz ki, yox...
Xatırladaq ki, ilin I yarısı başa çatmaq üzrə olsa da, büdcəyə baxılmadı. Maliyyə naziri Samir Şərifov hələ aprelin əvvəlində bəyan etdi ki, 2015-ci ilin dövlət büdcəsi üzrə nəzərdə tutulan proqnozlara yenidən baxılmayacaq. Belə ki, nazirin sözlərincə, bunun üçün heç bir zərurət yoxdur.
Neftin dünya bazarlarında qiymətlərinin büdcədə nəzərdə tutulandan təxminən 30-40 dollar səviyyəsində aşağı olması isə bunun qaçılmaz olduğunu deməyə əsas verirdi. Ancaq 2015-cü ilin I rübündə dövlət büdcəsinin mədaxil hissəsinin nəzərdə tutulan proqnozdan qeyd olunduğu kimi artıq yerinə yetirilməsi və toplanılan verginin də az qala 70% hissəsinin iqtisadiyyatın qeyri-neft sektorundan yığılması və bu fonda da DNF-dan transfertin az həyata keçirilməsi sözügedən məsələnin gündəliyə salınmasına əsas vermədi.
O ki qaldı maliyyə sektorunda vəziyyətin nisbətən gərginləşməsi və digər amillərə, BFV təmsilçisi özü də təsdiq edib ki, Azərbaycan Mərkəzi Bankının rəsmi valyuta ehtiyatlarının azalması tendensiyası artıq, dayanıb. Və hazırda ölkəyə 7 aylıq idxal səviyyəsindədir. Xatırladaq ki, 2015-ci ilin dövlət büdcəsində kəsir 1,662 milyard manat proqnozlaşdırılıb.
AzVision.az
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • Tramp İranın “Avraam sazişləri”nə qoşula biləcəyini istisna etmədi
Dünən, 19:33 |
|
|
|
| • Bu işi Ermənistan hökuməti öz üzərinə götürəcək - Paşinyan
Dünən, 19:30 |
|
|
|
| • Dizeli hansı ölkələrə və neçəyə satmışıq? - SİYAHI
Dünən, 16:20 |
|
|
|
| • Fərid Qayıbov ruslara “yaşıl işıq” yandırdı
Dünən, 16:17 |
|
|
|
| • Ermənistan və Aİ viza rejimini ləğv edir – Paşinyan
Dünən, 16:12 |
|
|
|
| • Hamı bir qərara tabe olacaq! – Pezeşkiandan sərt xəbərdarlıq
Dünən, 12:08 |
|
|
|
| • Ermənistan MDB-dən də çıxır - GƏLİŞMƏ
Dünən, 12:07 |
|
|
|
| • İranın Bakıdakı səfiri konsulun ölümündən yazdı - "Xidmət borcunu yerinə yetirərkən..."
Dünən, 10:08 |
|
|
|
| • CHP-nin Ankaradakı qərargahında kütləvi dava baş verdi - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 10:05 |
|
|
|
| • Putin artıq bunu gizlədə bilmir: - Moskvalılar şokdadır...
Dünən, 10:03 |
|
|
|
| • Rusiya səfiri Albaniya XİN-ə çağırılıb
Dünən, 10:01 |
|
|
|
| • “Ac xalqı tox, az xalqı çox qılmaq” törəsi və “Zır-şahinlik” - AXI NİYƏ?..
Dünən, 09:59 |
|
|
|
| • Paşinyan Ermənistan və Türkiyə arasında dəmir yolunun açıldığını bildirib - DETALLAR
Dünən, 09:55 |
|
|
|
| • Arzu Kazımov və onun suç ortağı HƏBS OLUNA BİLƏR - Əgər bu faktı araşdıran olsa...
Dünən, 09:51 |
|
|
|
| • Dünyada güc balansı yenidən qurulur: Bakıda hansı mesajlar verildi? - İNCƏLƏMƏ
Dünən, 09:18 |
|
|
|
| • Ermənistan Rusiyaya ixrac məsələlərini müzakirə edəcək - Ermənistan KİV
Dünən, 09:14 |
|
|
|
| • Rusiya ilə əlaqələrin inkişafı bundan asılı deyil - Mirzoyan
Dünən, 09:13 |
|
|
|
| • Əkin sahələri Azərbaycan tərəfində qaldı: erməni kəndində narazılıq artır - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 09:11 |
|
|
|
| • Niyə ancaq BİZ? - TƏSADÜFDÜRMÜ?
Dünən, 09:09 |
|
|
|
| • Meşələrin İnkişafı Xidmətinin baha başa gələn lüks avtoparkı - 440 min manatlıq satınalma
Dünən, 08:09 |
|
|
|
| • "Heç vaxt düşünməmişəm ki, əməliyyata gedim..." - Əməkdar artist
Dünən, 08:03 |
|
|
|
| • Günay Ağamalı haqda gözlənilən qərar: Deputat mandatından məhrum edilə bilər? - GƏLİŞMƏ
Dünən, 08:01 |
|
|
|
| • Xalq dövlətindən istəməyib kimdən istəsin? - REAKSİYA
Dünən, 07:28 |
|
|
|
| • Uşaq pulu olmadan BÖYÜYƏN ƏSGƏR: Vətən burda hardadır? - HƏQİQƏTƏN DƏ...
Dünən, 07:18 |
|
|
|
| • İcra başçısı Şəkidə gizli şəkildə XƏZİNƏ AXTARIB - Ay qardaş, Şəkidə adam yoxdur?"
Dünən, 07:11 |
|
|
|
| • "Samir Alıyev işini icra etmək istəmir: Niyə? Nəyi gözləyir ki? Rüşvət verilməlidir?" - İTTİHAM VAR...
Dünən, 07:03 |
|
|
|
| • "İşçiləriniz niyə belə məsliyyətsizdir?" - ETİRAZ VAR!
Dünən, 06:55 |
|
|
|
| • Mikayıl Cabbarov heç bir ciddi qərar vermək ixtiyarında da deyil - AKTUAL
Dünən, 06:48 |
|
|
|
| • DOĞUB TÖRƏTMƏYİMİZ nədən belə qorxuludur? - HƏQİQƏTƏN DƏ...
Dünən, 06:43 |
|
|
|
| • Azərbaycan Qiymətləndiricilər Cəmiyyətinin rəhbərliyi və nümayəndə heyəti Latviyadakı səfirliyimizdə rəsmi görüş keçirib
Dünən, 06:38 |
|
|
|
| • "İrandakı milyonlarla azərbaycanlı belə açıqlamaları Vilayətiyə bağışlamayacaq" - deputat
Dünən, 06:26 |
|
|
|
| • ABŞ “sülhməramlılar”ı Qərbi Zəngəzurda yerləşdirilir - Vaşinqtonun Qafqaz planı
Dünən, 06:23 |
|
|
|
| • ABŞ və İran sazişi zənginləşdirilmiş uran məsələsini həll etmir - KİV
Dünən, 06:18 |
|
|
|
| • Paşinyan kimlərlə ittifaq qura bilər? - AKTUAL
23-05-2026, 15:42 |
|
|
|
| • Müharibə yenidən başlasa, nəticələri “daha sarsıdıcı və acı” olacaq - Qalibaf
23-05-2026, 15:40 |
|
|
|
| • Lavrov Ermənistanla Ukraynanı müqayisə edib: - İrəvanı anti-Rusiya düşərgəsinə cəlb etməyə çalışırlar
23-05-2026, 13:47 |
|
|
|
| • Özgür Özel CHP Qrup sədri seçilib
23-05-2026, 13:43 |
|
|
|
| • Yasamalda 3 nəfərin ölümünə səbəb olan klinika rəhbərinin məhkəməsi başlayır - TƏFƏRRÜAT
23-05-2026, 13:28 |
|
|
|
| • ADY-nin saxta reklamı: Bakı-Tiflis qatarına ilk bileti alan kimdir? - VİDEO
23-05-2026, 13:19 |
|
|
|
| • Köhnələn istehlak səbəti: NİYƏ DƏYİŞMİR? - ARAŞDIRMA
23-05-2026, 13:06 |
|
|
|
| • Benzinli mühərriklərin "ömrünə" nə qədər qalıb? -Avtomobil nəhənglərindən gözlənilməz geri dönüş
23-05-2026, 12:59 |
|
|
|
| • İctimai nəqliyyatda yeni dövr: 90 dəqiqəlik bilet nədir? - AKTUAL
23-05-2026, 12:46 |
|
|
|
| • Qorxu və "kapitalizm imperiyası” - Hantavirus xəbərlərinin anatomiyası
23-05-2026, 12:45 |
|
|
|
| • AYNA və Gömrük Komitəsi sürücüləri necə incidir? - ŞOK FAKTLAR
23-05-2026, 12:39 |
|
|
|
| • "Sənin kimisi yoxdur, ən mehriban tək sənsən!.." - Uşaq Paşinyana belə dedi
23-05-2026, 12:27 |
|
|
|
| • "Finex Kredit" BOKT mənfəətdən zərərə keçib
23-05-2026, 12:20 |
|
|
|
| • Müharibə başlarsa İran hansı ölkələri vuracaq? –SİYAHI
23-05-2026, 12:18 |
|
|
|
| • Demoqrafik rəqabət: - Azərbaycan Ermənistandan necə 4 qat üstün oldu?
23-05-2026, 12:12 |
|
|
|
| • Türkiyə Avropa birincisidir - BUNA GÖRƏ...
23-05-2026, 12:05 |
|
|
|
| • Lənkəranskinin adamı olan polis polkovniki İŞDƏN QOVULDU - FOTO
23-05-2026, 11:44 |
|
|
|
|
